ترولامین
(Trolamine) |
تنظیم کننده pH |
🟢 ایمن |
آمینو الکل که به عنوان بافر pH عمل میکند و به حفظ تعادل اسیدیته پوست کمک مینماید. برای پوستهای حساس که مستعد تحریک توسط تغییرات pH هستند مناسب است. |
- در محصولات با pH پایین مفید است
- ترکیب با آلفا هیدروکسی اسیدها تحریکزایی را کاهش میدهد
- غلظت 0.5-2% در فرمولاسیونها
|
EWG: 1
|
|
مالیک اسید
(Malic Acid) |
لایهبردار |
🟠 نیاز به احتیاط |
آلفا هیدروکسی اسید دوپروتونه که از سیب استخراج میشود. نسبت به گلیکولیک اسید ملایمتر است اما در pH پایین میتواند باعث تحریک پوستهای بسیار حساس شود. |
- غلظت 2-5% برای پوست حساس مناسب است
- استفاده 1-2 بار در هفته
- ترکیب با آلوئه ورا تحریکزایی را کاهش میدهد
|
EWG: 2
|
|
کوآنزیم Q10
(Ubiquinone) |
آنتیاکسیدان |
🟢 ایمن |
ماده طبیعی موجود در بدن که با خنثی کردن رادیکالهای آزاد از پیری پوست جلوگیری میکند. تولید انرژی سلولی را افزایش داده و خاصیت ضدچروک دارد. |
- غلظت 0.3-1% در محصولات
- ترکیب با ویتامین E اثر آنتیاکسیدانی را تقویت میکند
- استفاده صبح و شب امکانپذیر است
|
EWG: 1
|
|
پروپیلن گلیکول
(Propylene Glycol) |
حلال |
🔴 پرهیز شود |
حلالی که میتواند باعث تحریک پوستهای حساس و ایجاد درماتیت تماسی شود. نفوذپذیری پوست را افزایش داده و ممکن است باعث جذب سایر مواد تحریککننده شود. |
- در محصولات مخصوص پوست حساس پرهیز شود
- جایگزینهای ایمن: گلیسیرین، بوتیلن گلیکول
- در صورت استفاده، غلظت زیر 5% توصیه میشود
|
EWG: 3
|
|
بیسابولول
(Bisabolol) |
التهابزدا |
🟢 ایمن |
ترپنوئید طبیعی موجود در بابونه که خاصیت ضدالتهابی قوی دارد. تولید سیتوکینهای التهابی را مهار کرده و ترمیم پوست را تسریع میکند. |
- غلظت 0.2-1% در محصولات
- مناسب برای پوستهای تحریک شده و قرمز
- ترکیب با آلوئه ورا اثر تسکیندهندگی را افزایش میدهد
|
EWG: 1
|
|
سوربیتول
(Sorbitol) |
مرطوبکننده |
🟢 ایمن |
الکل قندی با خاصیت هومیستانت که آب را در لایههای سطحی پوست نگه میدارد. نسبت به گلیسیرین چسبندگی کمتری دارد و برای پوستهای چرب نیز مناسب است. |
- غلظت 3-10% در محصولات
- ترکیب با سایر هومیستانتها اثر بخشی را افزایش میدهد
- مناسب برای استفاده در مناطق حساس صورت
|
EWG: 1
|
|
اسید ترانسکسامیک
(Tranexamic Acid) |
روشن کننده |
🟠 نیاز به احتیاط |
با مهار فعالسازی پلاسمین از تجزیه فیبرین جلوگیری کرده و باعث کاهش هایپرپیگمانتاسیون میشود. نسبت به هیدروکینون تحریکزایی کمتری دارد. |
- غلظت 2-5% برای پوست حساس
- استفاده روزانه 1 بار
- ترکیب با نیاسینامید اثر بخشی را افزایش میدهد
|
EWG: 2
|
|
ماتریکسیل
(Matrixyl) |
پپتید ضدپیری |
🟢 ایمن |
پپتید پالمیتویله که تولید کلاژن و الاستین را تحریک میکند. با تقویت ماتریکس خارج سلولی، چینوچروکهای سطحی را کاهش میدهد. |
- غلظت 2-5% در محصولات
- استفاده طولانیمدت برای اثر بخشی کامل
- ترکیب با ویتامین C اثر سینرژیستیک دارد
|
EWG: 1
|
|
کوکامید DEA
(Cocamide DEA) |
کفکننده |
🔴 پرهیز شود |
امولسیفایر و کفکننده که میتواند باعث تحریک پوست و چشم شود. نگرانیهایی درباره تشکیل نیتروزامینهای سرطانزا در صورت ترکیب با مواد خاص وجود دارد. |
- در شویندههای صورت پرهیز شود
- جایگزینهای ایمن: کوکامیدوپروپیل بتائین
- در صورت استفاده، شستشوی کامل ضروری است
|
EWG: 5
|
|
کامفور
(Camphor) |
تسکیندهنده |
🟢 ایمن |
ترپنوئید طبیعی که با فعالسازی گیرندههای TRPM8 احساس خنککنندگی ایجاد میکند. خاصیت ضدخارش و ضدالتهاب دارد. |
- غلظت 0.1-1% در محصولات
- برای پوستهای تحریک شده و خارش دار مناسب است
- استفاده موضعی و محدود
|
EWG: 2
|
|
لانولین
(Lanolin) |
نرمکننده |
🟢 ایمن |
موم طبیعی مشتق از پشم گوسفند که به عنوان املینت عمل میکند. ساختار شیمیایی مشابه چربیهای پوست انسان دارد و برای پوستهای بسیار خشک مناسب است. |
- برای پوستهای حساس به تست پچ نیاز دارد
- غلظت 5-15% در محصولات
- ترکیب با روغنهای گیاهی اثر بخشی را افزایش میدهد
|
EWG: 2
|
|
لاکتیک اسید
(Lactic Acid) |
لایهبردار |
🟠 نیاز به احتیاط |
آلفا هیدروکسی اسید با وزن مولکولی بالاتر که به آرامی در پوست نفوذ میکند. به عنوان بخشی از فاکتورهای مرطوبکننده طبیعی (NMF) در پوست عمل میکند. |
- غلظت 5-10% برای پوست حساس مناسب است
- استفاده 2-3 بار در هفته
- فرم سدیم لاکتات تحریکزایی کمتری دارد
|
EWG: 2
|
|
پلی فنول چای سبز
(Green Tea Polyphenols) |
آنتیاکسیدان |
🟢 ایمن |
حاوی اپی گالوکاتچین گالات (EGCG) با خاصیت ضدالتهابی و محافظت در برابر نور. تولید رادیکالهای آزاد ناشی از UV را مهار میکند. |
- غلظت 1-3% در محصولات
- استفاده صبحها همراه با ضدآفتاب
- ترکیب با ویتامین C اثر سینرژیستیک دارد
|
EWG: 1
|
|
متیلیزوتيازولینون
(Methylisothiazolinone) |
نگهدارنده |
🔴 پرهیز شود |
نگهدارنده قوی که میتواند باعث درماتیت تماسی آلرژیک شدید شود. در اتحادیه اروپا استفاده از آن در محصولات باقیمانده روی پوست ممنوع است. |
- در محصولات شستشو هم باید پرهیز شود
- جایگزینهای ایمن: سوربات پتاسیم، بنزوات سدیم
- برچسبها را برای MIT بررسی کنید
|
EWG: 7
|
|
آلوئین
(Aloin) |
التهابزدا |
🟢 ایمن |
گلیکوزید آنتراکینون موجود در آلوئه ورا که خاصیت ضدالتهابی و ترمیمکنندگی دارد. تولید سیتوکینهای پیشالتهابی را مهار میکند. |
- غلظت 0.1-0.5% در محصولات
- مناسب برای پوستهای آفتابسوخته
- ترکیب با آلوئه ورا کامل اثر بخشی را افزایش میدهد
|
EWG: 1
|
|
آلانتوئین
(Allantoin) |
التهابزدا |
🟢 ایمن |
مشتق اوره با خاصیت کراتولیتیک ملایم که با تحریک تکثیر سلولی و ترمیم بافت، التهاب را کاهش میدهد. همچنین به عنوان نرمکننده و تسکیندهنده پوست عمل میکند. |
- غلظت 0.5-2% در محصولات آرایشی
- مناسب برای پوستهای تحریک شده پس از لیزر
- ترکیب با پانتنول اثر تسکیندهندگی را افزایش میدهد
|
EWG: 1
|
|
رسوراترول
(Resveratrol) |
آنتیاکسیدان |
🟢 ایمن |
پلیفنول طبیعی موجود در انگور که با مهار رادیکالهای آزاد و کاهش استرس اکسیداتیو، از پیری زودرس پوست جلوگیری میکند. همچنین خاصیت ضدالتهابی و محافظت در برابر نور دارد. |
- ترکیب با ویتامین E پایداری آن را افزایش میدهد
- غلظت 0.5-1% برای پوست حساس مناسب است
- استفاده صبحها همراه با ضدآفتاب توصیه میشود
|
EWG: 1
|
|
ماندلیک اسید
(Mandelic Acid) |
لایهبردار |
🟠 نیاز به احتیاط |
آلفا هیدروکسی اسید با وزن مولکولی بالا که به آرامی در پوست نفوذ میکند. خاصیت ضدباکتریایی و ضدالتهابی دارد و برای پوستهای حساس نسبت به سایر اسیدها ملایمتر است. |
- غلظت 5-10% برای شروع مناسب است
- استفاده 2-3 بار در هفته برای پوست حساس
- ترکیب با آلوئه ورا تحریکزایی را کاهش میدهد
|
EWG: 2
|
|
اسکوالان
(Squalane) |
نرمکننده |
🟢 ایمن |
لیپید مشابه سبوم انسانی که به خوبی جذب پوست میشود. با ایجاد لایه محافظتی بدون احساس چربی، از دستدهی رطوبت جلوگیری کرده و سد پوستی را تقویت میکند. |
- مناسب برای پوستهای بسیار خشک و حساس
- قابل استفاده حتی در اطراف چشم
- ترکیب با سرامیدها اثر بخشی را افزایش میدهد
|
EWG: 1
|
|
کوجیک اسید
(Kojic Acid) |
روشن کننده |
🟠 نیاز به احتیاط |
متابولیت قارچی که با مهار آنزیم تیروزیناز، سنتز ملانین را کاهش میدهد. در pH پایین ممکن است باعث تحریک پوستهای حساس شود. |
- غلظت 1% برای پوست حساس مناسب است
- استفاده متناوب (یک روز در میان)
- ترکیب با آربوتین تحریکزایی را کاهش میدهد
|
EWG: 3
|
|
پپتیدها
(Peptides) |
ضدپیری |
🟢 ایمن |
زنجیرههای کوتاه آمینواسید که سیگنالهای ترمیم پوست را تحریک میکنند. انواع مختلفی دارند از جمله: پپتیدهای حامل (مس)، پپتیدهای سیگنالدهنده و پپتیدهای مهارکننده انتقال عصبی. |
- ایمن برای استفاده طولانیمدت
- ترکیب چند پپتید اثر سینرژیستیک دارد
- استفاده صبح و شب امکانپذیر است
|
EWG: 1
|
|
کلوییدال اوت
(Colloidal Oatmeal) |
تسکیندهنده |
🟢 ایمن |
حاوی آونانترامیدها با خاصیت ضدالتهابی و پلیساکاریدهای تشکیلدهنده فیلم محافظ. FDA آن را به عنوان ماده محافظ پوست (Skin Protectant) تأیید کرده است. |
- مناسب برای اگزما و پسوریازیس
- در محصولات شستشو و ماسکهای آرامبخش
- ترکیب با روغن جو دوسر اثر بخشی را افزایش میدهد
|
EWG: 1
|
|
لیپوهیدروکسی اسید
(LHA) |
لایهبردار |
🟠 نیاز به احتیاط |
مشتق سالیسیلیک اسید با وزن مولکولی بالاتر که به آرامی در پوست نفوذ میکند. خاصیت لیپوفیلیک آن باعث میشود به فولیکولهای مو نفوذ کند بدون اینکه باعث تحریک شدید شود. |
- غلظت 5% برای پوست حساس مناسب است
- استفاده 2-3 بار در هفته
- ترکیب با نیاسینامید تحریکزایی را کاهش میدهد
|
EWG: 2
|
|
اوره
(Urea) |
مرطوبکننده |
🟢 ایمن |
به عنوان یک کراتولیتیک ملایم و هومیستانت عمل میکند. در غلظتهای پایین (5-10%) مرطوبکننده و در غلظتهای بالاتر (20-30%) لایهبردار است. |
- غلظت 5% برای پوست حساس روزانه قابل استفاده است
- برای اگزما و پسوریازیس بسیار مناسب است
- ترکیب با لاکتیک اسید اثر بخشی را افزایش میدهد
|
EWG: 1
|
|
تیامیدول
(Tiamidol) |
روشن کننده |
🟠 نیاز به احتیاط |
مهارکننده جدید آنزیم تیروزیناز که با مکانیسم متفاوت از هیدروکینون عمل میکند. مطالعات بالینی کاهش لک را بدون عوارض جانبی قابل توجه نشان دادهاند. |
- غلظت 2-3% برای شروع مناسب است
- استفاده روزانه 1 بار
- ترکیب با ضدآفتاب ضروری است
|
EWG: 2
|
|
زینک اکساید
(Zinc Oxide) |
فیلتر فیزیکی |
🟢 ایمن |
فیلتر معدنی که با پراکنده کردن و جذب اشعه UV از پوست محافظت میکند. پوشش گسترده UVA و UVB دارد و برای پوستهای حساس و کودکان ایمن است. |
- غلظت 15-20% پوشش مناسبی ایجاد میکند
- فرمولاسیون نانو ممکن است جذب پوستی داشته باشد
- ترکیب با آهن اکساید پوشش طیف را کامل میکند
|
EWG: 1
|
|
فیتیک اسید
(Phytic Acid) |
آنتیاکسیدان |
🟢 ایمن |
اسید طبیعی موجود در غلات که با کلات کردن یونهای فلزی از تشکیل رادیکالهای آزاد جلوگیری میکند. همچنین خاصیت روشنکنندگی ملایمی دارد. |
- غلظت 1-2% در محصولات
- ترکیب با ویتامین C پایداری آن را افزایش میدهد
- استفاده صبح و شب امکانپذیر است
|
EWG: 1
|
|
اداپالن
(Adapalene) |
رتینوئید |
🟠 نیاز به احتیاط |
رتینوئید نسل سوم که نسبت به ترتینوئین تحریکزایی کمتری دارد. با اتصال به گیرندههای رتینوئید خاص، تکثیر سلولی و تمایز کراتینوسیتها را تنظیم میکند. |
- غلظت 0.1% برای شروع مناسب است
- استفاده شبها و 2-3 بار در هفته
- ترکیب با مرطوبکنندههای ترمیمکننده
|
EWG: 3
|
|
پارابنها
(Parabens) |
نگهدارنده |
🔴 پرهیز شود |
استرهای پاراهیدروکسی بنزوئیک اسید که به عنوان نگهدارنده استفاده میشوند. نگرانی درباره خاصیت مختلکنندگی غدد درونریز و تجمع در بافتها وجود دارد. |
- جایگزینهای ایمن: فنوکسی اتانول، اتیل هگزیل گلیسرین
- در محصولات مخصوص کودکان و زنان باردار پرهیز شود
- برچسبها را برای methylparaben, propylparaben بررسی کنید
|
EWG: 4-7
|
|
بتاگلوکان
(Beta-Glucan) |
مرطوبکننده |
🟢 ایمن |
پلیساکارید مشتق از مخمر یا جو که با تحریک ماکروفاژها پاسخ ایمنی پوست را تنظیم میکند. خاصیت ضدالتهابی و ترمیمکنندگی دارد و به عنوان هومیستانت عمل میکند. |
- غلظت 0.5-1% در محصولات
- مناسب برای پوستهای آسیبدیده و پس از عمل
- ترکیب با هیالورونیک اسید اثر هیدراتاسیون را افزایش میدهد
|
EWG: 1
|
|
آربوتین
(Arbutin) |
روشن کننده |
🟢 ایمن |
گلیکوزید هیدروکینون که با مهار انتخابی آنزیم تیروزیناز عمل میکند. برخلاف هیدروکینون، متابولیتهای سمی تولید نمیکند و تحریکزایی کمتری دارد. |
- غلظت 2-3% برای پوست حساس مناسب است
- ترکیب با ویتامین C اثر سینرژیستیک دارد
- استفاده روزانه 1-2 بار
|
EWG: 2
|
|
بیوتین
(Biotin) |
تقویت کننده |
🟢 ایمن |
ویتامین B7 که در سنتز اسیدهای چرب و کراتین نقش دارد. باعث بهبود عملکرد سد پوستی و افزایش مقاومت در برابر عوامل محرک خارجی میشود. |
- برای پوستهای حساس و آسیبدیده مناسب است
- ترکیب با پانتنول اثر بخشی را افزایش میدهد
- در محصولات موضعی و خوراکی مؤثر است
|
EWG: 1
|
|
ویتامین C
(L-ascorbic acid) |
آنتیاکسیدان |
🟠 نیاز به احتیاط |
در pH پایین (3.5) میتواند باعث تحریک پوستهای حساس شود. فرمهای پایدارتر مانند THD ascorbate یا sodium ascorbyl phosphate تحریکزایی کمتری دارند. |
- برای پوست حساس از فرمهای esterified استفاده کنید
- غلظت 5-10% برای شروع مناسب است
- همراه با ویتامین E و فرولیک اسید پایدارتر است
|
EWG: 2
|
|
اسانسهای طبیعی
(Essential Oils) |
معطرکننده |
🔴 پرهیز شود |
ترپنها و ترپنوئیدهای موجود در اسانسها میتوانند با پروتئینهای پوست واکنش داده و باعث تحریک و حساسیت شوند. لیمونن و لینالول از شایعترین عوامل حساسیتزا هستند. |
- از محصولات بدون اسانس استفاده کنید
- در صورت استفاده، تست پچ 48 ساعته انجام دهید
- اسانسهای مرکبات و نعناع بیشترین حساسیتزایی را دارند
|
EWG: 7-9
|
|
الکل دناتوره
(Alcohol Denat) |
حلال، خشککننده |
🔴 پرهیز شود |
با از بین بردن لیپیدهای سطح پوست، سد دفاعی طبیعی را تخریب کرده و باعث افزایش TEWL (از دستدادن آب ترانساپیدرمال) میشود. این امر منجر به خشکی، التهاب و افزایش حساسیت پوست میگردد. |
- در محصولات ضدآکنه و تونرها احتیاط کنید
- به جای آن از الکلهای چرب (Cetyl, Stearyl) استفاده کنید
- برای پوستهای چرب هم حداکثر غلظت مجاز 5% است
|
CIR: 3
|
|
عطرهای مصنوعی
(Fragrance) |
معطرکننده |
🟠 نیاز به احتیاط |
ترکیبات معطر مصنوعی مانند فتالاتها و musk مصنوعی میتوانند با گیرندههای عصبی پوست تداخل ایجاد کرده و باعث واکنشهای التهابی شوند. بیش از 3000 ترکیب مختلف در این دسته وجود دارد. |
- محصولات "فاقد عطر" (Fragrance-Free) انتخاب کنید
- "بدون رایحه" (Unscented) ممکن است حاوی پوشدهندههای بو باشد
- تست پچ قبل از مصرف الزامی است
|
EWG: 8
|
|
گلیسیرین
(Glycerin) |
مرطوبکننده |
🟢 ایمن |
به عنوان یک هومیستانت قوی، مولکولهای آب را از محیط جذب کرده و به لایههای شاخی پوست منتقل میکند. سازگاری زیستی بالا و عدم تحریکزایی آن توسط مطالعات متعدد تأیید شده است. |
- ایمن برای استفاده روزانه
- غلظت ایدهآل 5-10% در محصولات
- در هوای خشک همراه با اکلوسیوها استفاده شود
|
EWG: 1-2
|
|
هیالورونیک اسید
(Hyaluronic Acid) |
آبرسان |
🟢 ایمن |
یک گلیکوزآمینوگلیکان طبیعی که قادر است تا 1000 برابر وزن خود آب جذب کند. با افزایش هیدراسیون لایه شاخی، بدون ایجاد حساسیت، عملکرد سد پوستی را بهبود میبخشد. |
- ایمن برای انواع پوستهای حساس
- فرمهای با وزن مولکولی پایین نفوذ بهتری دارند
- بعد از استفاده حتماً از مرطوبکننده استفاده کنید
|
EWG: 1
|
|
آزلائیک اسید
(Azelaic Acid) |
لایهبردار، ضدالتهاب |
🟢 ایمن |
با مهار آنزیم تیروزیناز و کاهش تولید رادیکالهای آزاد، همزمان خاصیت ضدالتهابی و آنتیاکسیدانی دارد. برخلاف سایر اسیدها، pH پوست را تغییر محسوسی نمیدهد. |
- غلظت 10-15% برای پوست حساس مناسب است
- بهتر است شبها استفاده شود
- در دوران بارداری ایمن است
|
EWG: 1
|
|
بنزوئیل پراکسید
(Benzoyl Peroxide) |
ضد آکنه |
🟠 نیاز به احتیاط |
با اکسیداسیون پروتئینهای باکتریهای آکنه عمل میکند، اما میتواند باعث تخریب لیپیدهای بین سلولی و افزایش حساسیت پوست شود. تولید رادیکالهای آزاد نیز از معایب آن است. |
- با غلظت 2.5% شروع کنید
- روزهای اول به صورت موضعی و محدود استفاده شود
- همراه با مرطوبکنندههای ترمیمکننده استفاده شود
|
EWG: 3
|
|
سودیم لورت سولفات
(SLS) |
کفکننده |
🔴 پرهیز شود |
با حل کردن لیپیدهای بین سلولی، سد دفاعی پوست را تخریب میکند. افزایش TEWL تا 8 برابر و تغییر pH پوست از عوارض آن است که منجر به خشکی، خارش و التهاب میشود. |
- در شویندههای صورت و بدن پرهیز کنید
- جایگزینهای مناسب: دسیل گلوکوزاید، کوکامیدوپروپیل بتائین
- محصولات بدون کف برای پوست حساس مناسبترند
|
EWG: 4
|
|
سرامیدها
(Ceramides) |
بازساز پوست |
🟢 ایمن |
لیپیدهای اصلی ماتریکس بین سلولی هستند که تا 50% لایه شاخی را تشکیل میدهند. با تشکیل ساختار لایهای، مانع از دسترفتن آب و نفوذ آلرژنها میشوند. |
- ترکیب با کلسترول و اسیدهای چرب کارایی را افزایش میدهد
- بهترین گزینه برای پوستهای حساس و اگزما
- در محصولات پس از شستشو استفاده شود
|
EWG: 1
|
|
نیاسینامید
(Niacinamide) |
آنتیاکسیدان |
🟢 ایمن |
شکل فعال ویتامین B3 که با افزایش تولید سرامیدها و اسیدهای چرب، عملکرد سد پوستی را تقویت میکند. همچنین با مهار انتقال ملانوزومها، خاصیت روشنکنندگی دارد. |
- غلظت 2-5% برای پوست حساس ایدهآل است
- قابل استفاده صبح و شب
- ترکیب با آنتیاکسیدانها اثر سینرژیستیک دارد
|
EWG: 1
|
|
پانتنول
(Panthenol) |
مرطوبکننده |
🟢 ایمن |
پیشساز ویتامین B5 که به اسید پانتوتنیک تبدیل میشود. با جذب رطوبت و افزایش سنتز لیپیدهای بین سلولی، خاصیت ترمیمکنندگی و ضدالتهابی دارد. |
- ایمن برای پوستهای بسیار حساس و کودکان
- غلظت 2-5% در محصولات
- در محصولات پس از آفتاب و ترمیمکنندهها
|
EWG: 1
|
|
رتینول
(Retinol) |
ضدپیری |
🟠 نیاز به احتیاط |
با اتصال به گیرندههای رتینوئیدی، تمایز سلولی و سنتز کلاژن را تحریک میکند اما میتواند باعث لایهبرداری بیش از حد، قرمزی و افزایش حساسیت به نور شود. |
- با غلظت 0.01-0.03% شروع کنید
- 2-3 بار در هفته و فقط شبها استفاده شود
- همراه با مرطوبکننده و ضدآفتاب قوی
|
EWG: 3
|
|
